top of page

Dyddiadau Pwysig

Dyddiadau Pwysig

1738

Troedigaeth John Wesley yn Llundain.

1739

Dechreuodd Wesley bregethu yn yr awyr agored.
Ymweliad cenhadol cyntaf John Wesley â Chymru..

1791

Marwolaeth John Wesley.

1799

Dychwelodd Edward Jones adref i Bathafarn, Rhuthun yn dilyn ei droedigaeth ym Manceinion a llogodd ystafell ar gyfer cyfarfodydd Methodistaidd.

1800

Derbyniodd y Gynhadledd Fethodistaidd Wesleaidd Brydeinig gynnig Thomas Coke i anfon cenhadon Cymraeg i Gymru. Anfonwyd Owen Davies a John Hughes. Ychwanegwyd John Bryan ac Edward John yn fuan wedyn.

1804

Crëwyd Talaith Cymru gyda 1709 o aelodau.

1809

Cyhoeddwyd rhifyn cyntaf Yr Eurgrawn Wesleyaidd, cylchgrawn misol seiliedig ar The Methodist Magazine, a lansiwyd dan y teitl The Arminian Magazine gan John Wesley yn 1778.

 

Sefydlwyd Llyfrfa fel swyddfa cyhoeddi yn Nolgellau. Symudwyd nes ymlaen i Lanfair Caereinion a Llanidloes cyn symud i Fangor yn 1859. Darparwyd adeilad pwrpasol iddi ym Mangor yn 1887.

1829

Crëwyd dwy Dalaith – Talaith y Gogledd a Thalaith y Deheudir – gyda chyfanswm o 7947 o aelodau.

1831

Cododd anghytundeb ymysg y Methodistiaid Wesleaidd Cymraeg, gyda rhai yn gadael a ffurfio mudiad a elwid y Wesle Bach. Ymunodd â’r Wesleyan Methodist Association yn 1837.

1859

Dechreuodd diwygiad yn Nhre’r Ddôl dan arweiniad y pregethwr Wesleaidd Humphrey Jones. Dan ddylanwad y diwygiad cododd cyfanswm aelodaeth y Wesleaid Cymraeg o 13,447 yn 1859 i 16,832 yn 1861.

1877

Cyhoeddwyd rhifyn cyntaf Y Gwyliedydd, papur wythnosol a gyfer y Methodistiaid Wesleaidd.

1899

Crëwyd y Gymanfa Gymreig. Cwrddodd yn flynyddol ac roedd yn gyfrifol am waith y Taleithiau Cymraeg ac am ordeinio gweinidogion Cymraeg. Roedd y Gymanfa yn atebol i’r Gynhadledd Brydeinig.

1904

Crëwyd tair Talaith – Talaith Gyntaf y Gogledd, Ail Dalaith y Gogledd, a Thalaith y Deheudir – gyda chyfanswm o 22,078 o aelodau.

1905

Cofnodwyd cyfanswm o 26,108 o aelodau, y ffigur uchaf erioed, diau oherwydd effaith Diwygiad 1904-05.

1925

Cofnodwyd cyfanswm o 25,119 o aelodau, ond gwelwyd lleihad cyson yn yr aelodaeth o hynny ymlaen.

1946

Sefydlwyd Cymdeithas Hanes a chyhoeddwyd y gyfrol gyntaf o’r cychgrawn Bathafarn dan olygiaeth A. H. Williams.

1965

Caewyd y Llyfrfa oherwydd pwysau ariannol.

1974

Crëwyd un Dalaith gyda 10,774 o aelodau. Daeth y Gymanfa Gymreig i ben.

1983

Cyhoeddwyd rhifyn olaf Yr Eurgrawn. Ymunodd yr enwad gydag enwadau eraill i gyhoeddi’r cylchgrawn cyd-enwadol Cristion.

1987

Cyhoeddwyd y rhifyn cyntaf o fersiwn newydd o’r Gwyliedydd dan olygiaeth Owain Owain. Dechreuodd fel misolyn ond erbyn hyn mae’n ymddangos yn ddau-fisol.

1988

Cyhoeddwyd y rhifyn cyntaf o fersiwn newydd o’r Gwyliedydd dan olygiaeth Owain Owain. Dechreuodd fel misolyn ond erbyn hyn mae’n ymddangos yn ddau-fisol.

2001

Cyhoeddwyd y llyfr emynau cydenwadol Caneuon Ffydd. Mae’r llyfr wedi gwneud llawer i ddod â’r enwadau nes at ei gilydd.

2022

Mae Synod Cymru a Wales Synod yn uno i greu Wales Synod Cymru dwyiethog.

bottom of page